Καταπολέμηση παιδικής παχυσαρκίας στην ΕΕ
Σύμφωνα με πρόσφατη νέα έκθεση του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες της ΕΕ με τα υψηλότερα ποσοστά στην παιδική παχυσαρκία. Συγκεκριμένα, ένα στα τρία ελληνόπουλα θεωρείται πλέον παχύσαρκο, έχοντας ως υπέρβαρους ανταγωνιστές παιδιά από την Ιταλία και τη Σλοβενία.
Σχετικές έρευνες αποδεικνύουν ότι τα παιδιά στην Ελλάδα υπολείπονται σε σωματική άσκηση, της οποίας η απουσία συντελεί σημαντικά στην επιδείνωση του προβλήματος σε συνδυασμό με την έλλειψη επαρκούς ύπνου αλλά και τις εκτεταμένες ώρες παρακολούθησης τηλεοπτικών προγραμμάτων.
Δεδομένου ότι τα ελληνόπουλα ζουν σε μια χώρα που οι καιρικές συνθήκες ευνοούν τις υπαίθριες δραστηριότητες καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και η Μεσογειακή διατροφή είναι πρότυπο υγιεινής διατροφής, ερωτάται η Επιτροπή:
— Ποια κράτη μέλη έχουν σημειώσει πρόοδο στην καταπολέμηση της παιδικής παχυσαρκίας στην Ευρώπη των 28; Ακολουθεί η Ελλάδα με επιτυχία τις προτεινόμενες από την ΕΕ δράσεις για την αντιμετώπιση του προβλήματος;
— Πώς χαρακτηρίζει την αποτελεσματικότητα της δράσης για διανομή περισσότερων υγιεινών προϊόντων (φρούτων, λαχανικών κ.ά.) στα παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας, καθώς βάσει των ανωτέρω ερευνών, το εν λόγω πρόβλημα παραμένει σοβαρό; Κρίνει ότι χρειάζεται εντατικοποίηση των ελέγχων στο θέμα αυτό;
— Στο πλαίσιο ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών, πώς μπορούν να εφαρμοστούν καλύτερα τα προγράμματα της ΕΕ από τα κράτη μέλη στο θέμα της αποκατάστασης των επιβλαβών διατροφικών συνηθειών;
Απάντηση του κ. Borg εξ ονόματος της Επιτροπής
Η Επιτροπή υποστηρίζει τις βάσεις δεδομένων για τη διατροφή, την καταπολέμηση της παχυσαρκίας και τη σωματική άσκηση και την πρωτοβουλία επιτήρησης της παιδικής παχυσαρκίας (COSI)(1), καθώς και τις προσπάθειες βελτίωσης της διαθεσιμότητας των δεδομένων (όπως το επικείμενο σχέδιο παρακολούθησης για το σχέδιο δράσης για την παιδική παχυσαρκία(2)).
Τα στοιχεία δείχνουν ότι σε χώρες με υψηλότερο ποσοστό υπέρβαρων παιδιών το 2008 (π.χ. Ιταλία, Πορτογαλία και Σλοβενία) σημειώθηκε ελαφρά μείωση του ποσοστού το 2010(3). Εντούτοις, το αντίθετο συνέβη σε χώρες με χαμηλότερο ποσοστό, όπως η Λετονία και η Νορβηγία.
Η κακή διατροφή και η ανεπαρκής φυσική δραστηριότητα έχουν πολλαπλά αίτια και οι επιτυχείς πρωτοβουλίες αντιμετώπισής τους απαιτούν πολυδιάστατη δράση από όλους τους εμπλεκομένους. Η βιβλιογραφία σχετικά με την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων δημόσιας υγείας τονίζει, επί παραδείγματι, την πρόσβαση σε υγιεινά τρόφιμα, τα πρότυπα, τα προγράμματα επιβράβευσης και την επισήμανση ως σημαντικά μέσα για την προώθηση των υγιεινών διατροφικών συνηθειών μεταξύ των παιδιών(4).
Τα προγράμματα προώθησης της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών στα σχολεία και το πρόγραμμα προώθησης της κατανάλωσης γάλακτος στα σχολεία(5)(6) συμβάλλουν στην επίτευξη υγιεινότερων διατροφικών συνηθειών στους μαθητές, όπως διαπιστώθηκε από τις αξιολογήσεις του 2012(7) και του 2013(8)(9). Η Επιτροπή δρομολόγησε επίσης τρία πιλοτικά σχέδια για την αύξηση της κατανάλωσης νωπών φρούτων και λαχανικών σε κοινότητες στις οποίες το εισόδημα των νοικοκυριών είναι χαμηλότερο από το 50% του μέσου όρου της ΕΕ και για την προαγωγή των υγιεινών διατροφικών συνηθειών στα παιδιά, στις έγκυες γυναίκες και στους ηλικιωμένους(10).
Η «ευρωπαϊκή στρατηγική για θέματα υγείας που έχουν σχέση με τη διατροφή, το υπερβολικό βάρος και την παχυσαρκία» (COM(2007)279)(11) προωθεί ισορροπημένη διατροφή και δραστήριο τρόπο ζωής για όλους. Ενθαρρύνει τις προσανατολισμένες στη δράση συμπράξεις με τη συμμετοχή των 28 κρατών μελών (Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τη Διατροφή και τη Σωματική Άσκηση(12)) και την κοινωνία των πολιτών (Ευρωπαϊκή πλατφόρμα δράσης για τη διατροφή, τη σωματική άσκηση και την υγεία (13)).
(1) http://data.euro.who.int/nopa/about.aspx; http://www.euro.who.int/en/health-topics/disease-prevention/nutrition/activities/monitoring-and-surveillance/who-european-childhood-obesity-surveillance-initiative-cosi
(2) http://ec.europa.eu/health/nutrition_physical_activity/docs/childhoodobesity_actionplan_2014_2020_en.pdf
(3) Τα στοιχεία είχαν συλλεγεί σε 13 χώρες το 2008 και σε 17 (περιλαμβανομένης της Ελλάδας) το 2010. Ο 3ος γύρος έλαβε χώρα το 2012/2013 και ο 4ος αναμένεται να πραγματοποιηθεί το 2015/2016.
(4) HYPERLINK ««ttp://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0003/247638/obesity-090514.pdf?ua=1»» http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0003/247638/obesity-090514.pdf?ua=1 και επίσης, για παράδειγμα, http://ec.europa.eu/agriculture/sfs/documents/expert/20-05-2014/lowe_en.pdf
(5) http://ec.europa.eu/agriculture/sfs/index_en.htm
(6) http://ec.europa.eu/agriculture/milk/school-milk-scheme/index_en.htm
(7) (http://ec.europa.eu/agriculture/evaluation/market-and-income-reports/2012/school-fruit-scheme/fulltext_en.pdf).
(8) http://ec.europa.eu/agriculture/evaluation/market-and-income-reports/school-milk-scheme-2013_en.htm
(9) Στις 30 Ιανουαρίου 2014 η Επιτροπή εξέδωσε νέα πρόταση COM(2014)32 για την ενδυνάμωση της εκπαιδευτικής διάστασης των δύο σχεδίων ώστε να αυξηθεί η αποτελεσματικότητά τους.
(10) SANCO/2011/C4/01, SANCO/2012/C4/02 και SANCO/2013/C4/02.
(11) http://ec.europa.eu/health/ph_determinants/life_style/nutrition/documents/nutrition_wp_en.pdf
(12) http://ec.europa.eu/health/nutrition_physical_activity/high_level_group/index_en.htm
(13) http://ec.europa.eu/health/nutrition_physical_activity/platform/index_en.htm